ብፊል ዋና ኣካያዲ ስራሕ ማእከል መንእሰያት ኒው ሆራይዘን
ሌበር ብታሪኻዊ ዓወት ምርጫ ናብ ስልጣን ካብ ዝድይብ ሰሙን ኮይኑ ኣሎ ድሕሪ 7 መዓልታት ግን ጽላት ገዛ ኣልቦነት ገና ኣብ ጸልማት ኣሎ - እንተወሓደ ብህዝቢ - ብዛዕባ እቲ ኣብ መላእ መሬት ንዝርከቡ ማሕበረሰባት ዘጽንት ዘሎ ቅልውላው ንምግጣም ዘለዎም መደባቶም፤ ንሕና ሕጂ ውን ካብቲ ሓድሽ ሚኒስተር ገዛ ኣልቦነትና መን ከም ዝኸውን ዝለበም የለን።
ቀዳማይ ሚኒስተርን ሓድሽ ክፍሊ ማሕበረሰባትን ኣባይትን ከባብያዊ መንግስትናን ግን ነቲ ሓጺር ጽሑፍ ከስተንትኑ ከለዉ ፓትሪክ ቫላንስ ካልኣይ ደረጃ ንኽወስድ ቅልጡፍ ድምጺ ክገብር። ምኽንያቱ ከም ሓድሽ ዝተመዘዘ ሚኒስተር ሳይንስ፡ ምርምርን ምህዞን መጠን፡ ካብ ዝኾነ ሰብ ንላዕሊ ክፈልጥ እዩ ኒውተን ሳልሳይ ሕጊ ፊዚክስ - ቅልውላው ኣባይቲ ድማ ክውሕጠና እናቐጸለ ኣብ ዝኸደሉን ሌበር ክቃለስ ኣብ ዝጅምረሉን ዘሎ እዋን፡ እንተዝዝክርዎ ጽቡቕ እዩ።
መንበሪ ኣባይቲ ብርግጽ ሰብኣዊ መሰል እዩ። ነዚ ብውዕዉዕ ስምዒት እየ ዝኣምኖ። ንሕጂ ግን ዋላ እኳ ብዘይ ድሌት ክንእመን ንኽእል እንተኾንና ንግድን ዕዳጋን እውን እዩ። እቲ ወሳኒ ድማ ብሰንኪ እቶም ዝቖሙ ክፋላቱ ፡ ኣባይቲ ስርዓት እዩ። እቲ ዳሕረዋይ ትርጉም እዩ ኣብቲ ዓውዲ ዝነበርኩሉ ግዜ እንተወሓደ ካብ ፖለቲከኛታት ዘምለጠ።
ኒውተን ኣብ ትሕቲ ገረብ ኮፍ ኢሉ፡ ኣብ ትርፊ ግዜኡ ከም ዝነበረ ይግመት፡ እታ ኣፕል ፍሉጥ ኣብ ርእሱ ወቒዓ ብዛዕባ ፊዚክስ ዝገበሮ ምግላጻት ኣብ ቅድሚ ዓይኑ ምስ መጸ። ሌበር ከምቲ ኒውተን ዝነበሮ ቅንጦት ግዜ ኣይክህልዎምን እዩ ግን ካብቲ ዝሃቦ ትምህርቲ ክመሃሩ ይኽእሉ እዮም፡ ክመሃሩ እውን ኣለዎም። ምኽንያቱ እቶም ብጂሲኤስኢ ሳይንስ መንገድና ዝሃርም ዝነበርና ከይተረፈ ነቲ ወርቃዊ ሕጊ ክንዝክሮ ንኽእል ኢና ፡ ነፍሲ ወከፍ ተግባር ማዕረን ተጻራሪን ግብረ መልሲ ኣለዎ። ከምኡ’ውን ኒውተን ከምዚ ዝኣመሰለ ሕግታት ንኣቕሓ ሀ ኣብ ኣቕሓ ለ ክሃርም እኳ እንተሓሰበ፡ ንፖሊሲ ሀ ምስ ፖሊሲ ለ ንኽራኸብ ግን ልክዕ ከምኡ ይሰርሕ።
ምኽንያቱ ኣብ ንግስነት ሌበርስ ሓደ ሰሙን ኣብ ዘለናሉ እዋንን ብዛዕባ ገዛ ዘይምህላው ዝሰማዕናዮን እኳ እንተዘየለና፡ ብኸቢድ ክጸልዎ ዝኽእል ውጥናት ሰሚዕና ኣለና - ብፍላይ ድማ እማመ ጽገና ተኻረይቲን እቲ ካልእ ኣብ ኣብያተ ማእሰርቲ ዝቕልቀል ዘሎ ቅልውላውን።
ሕጂ ስጉምቲ ክትወስድ ክትረአ እትደሊ ፖለቲካዊ ውድብ ጸጋም እንተኾንካ እዚኦም ኣድለይትን ኣገደስትን ቅድመ ዕላማታት ምዃኖም ትርጉም ኣለዎ። እቶም ቅድሚ ሕጂ ዝመጹ ክገብርዎ ዘይከኣሉ ክገብርዎ እዮም ዝብል ኣተሓሳስባ ብሲሚንቶ ይሰርዖ። ተግባር ኣብ ልዕሊ ዘይምስራሕ ይዕወት ብርግጽ ግን ማዕረ ግብረ መልሲ ጥራይ እዩ።
ንኣብነት ነቲ ብዙሕ ክትዕ ዝግበረሉ ዝነበረ ናይ ተኻረይቲ ጽገና እማመ ንውሰድ፤ ሱናክን ጎቨን ብህዝቢ ዝደገፍዎ ግን ከኣ ከቕርብዎ ዘይከኣሉ ነገር። ንዝመጽእ መንግስቲ ዕዮ ንፎርኖ ድሉው ፖሊሲ ኣሎ፣ ብቦብ ብላክማን ናይ ዝና ሕጊ ምጉዳል ገዛ ኣልቦነት ዝተማኸረን ዝተጸገመንን ብግቡእ ዝጸውዑሉ ጽላት ግብረ ሰናይ ብሃንቀውታ ዝጽበዮን እዩ። ብዛዕባ ጽገና ዕዳጋ ኣባይቲ ዕቱብ ምዃንካ ንምርኣይ ቀሊል ዕላማ’ኳ እንተኾነ፡ ግን ኣሎ – ዓው ኢለ ድማ ብጥንቃቐ ድምጺ ምሃብ እረግጽ። ውልቃዊ ጽላት ነዚ ፖሊሲ ኣብ ቦትኡ ምቕማጥ ዕዳጋ ከም ዘስግእ፡ ኣካረይቲ ገዛ ክወጹ ከም ዝገብርን ብጭቡጥ ድማ ኣብቲ ድሮ ዘይርጉእ ናይ ብሕቲ ክራይ ስርዓት ዝያዳ ጸገማት ከም ዘስዕብን ገሊጹ። ጽላት ገዛ ዘይምህላው ቅኑዕ እንተኾይኑ ተኻረይቲ ኣዝዩ ዘድሊ ውሕስነት ይረኽቡ፡ እቶም ኣካረይቲ ገዛ ቅኑዕ እንተኾይኑ ግን ብዙሕ ዝያዳ ህውከትን ገዛ ኣልቦነትን ንረክብ። እቲ መልሲ ብርግጽ ኣብ መንጎ ክኸውን ይኽእል እዩ።
እዚ ኩሉ ምፍርራሕ እዩ ምባል ቀሊል እዩ ግን ድሮ ምስ Exempt Supported Accommodation ኣብ ቅድሜና ዝጻወት ዘሎ ናይ ሓቂ ህይወት ኣብነት ኣሎ። ብግቡእ ኣብ ትሕቲ ምክትታል ዝኣተወ ኒችን ኣካታዕን ክፋል ጽላት ኣባይቲ ኮይኑ፡ ጸቕጢ ዓውዲ ስዒቡ ድማ ሓደስቲ ደንብታት ምስ ዝኣትዉ ይረኽብዎ። ንብዙሓት ኣብ ጽላት ግብረ ሰናይ፡ እዚ ሓድሽ ሕጊ ዕዉት ውጽኢት ጎስጓስ ኮይኑ፡ ንኸምዚ ኣነ ዝመርሖ ትካላት ግን፡ ደገፍቲ ወሃብቲ መንበሪ ኣባይቲ ካብ ዕዳጋ ወጺኦም፡ ማዕጾኦም ይዓጽዉን እቶም ዝነብሩሉ መንእሰያት ተኻረይቲ ብጅምላ ስለዝስጎጉን ናይ ሓጺር ግዜ ሓደጋ እዩ።
እዞም ዝተነጸሉ ፍጻመታት ክትመስለኩም ትኽእል ኢኻ፡ ኣነ ግን ክቕጽል ይኽእል እየ። ጽላት ስደተኛታት፡ ሆቴላት ዑቕባ ንዝቐረበሎም ሕቶታት ብቕልጡፍ ንኽሰርሑ ብግቡእ ክጉስጉስ እንከለዉ፡ ጽላት ገዛ ዘይብሎም ሰባትን ኣብያተ ምኽሪን ግን ኣብ ጎደናታት ህይወት ዝገጥሞም ማዕበል ስደተኛታት ኣዕለቕሊቖም። ሕጂ ድማ ሌበር ንቅልውላው ቤት ማእሰርቲ ዝምልሰሉ ምኽንያት፡ እሱራት ንመጀመርታ ግዜ ናበይ ክኸዱ ከምዝኽእሉ እውን ኣብ ግምት ከየእተና ልዕሊ ዓቐን ከይጽዕኑ ብኣግኡ ክንፈትሖም ኣለና ብዝብል ግምት እዩ። ኣብ ቤት ማእሰርቲ ንእሱራት ቦታ እንተዘይሃልዩ፡ ሽዑ ኣብቲ ክህልዉዎ ዝደልዩ ማሕበረሰባት ገዛውቲ ዝኸውን ቦታ ከምዘየለ ከረጋግጸልኩም እኽእል እየ።እቲ ናይ ዝሓለፈ ሰሙን ጽንኩር ስታቲስቲክስ ድቃስ ከም ዝሕብሮ፡ ጎደናታት እውን ድሮ መሊኦም ኣለዉ።
ጽገና ናይ ብሕቲ ኣባይትን ኣብያተ ማእሰርትን ኣዝዩ የድልየና እዩ፣ እንተኾነ ግን እዚ ለውጥታት ኣብ መላእ ሓደ ስርዓት ብሓደ ድምጺ፣ ጎኒ ጎኒ ህንጸት ኣባይቲ፣ ንቤት ምኽርን ካልእ ህዝባዊ ኣገልግሎታትን ዝተዋደደ ክኸውን የድልየና።
“ሰብ ንሓሶት ነገራት ክሓስብ ይኽእል እዩ፣ ግን ከኣ ሓቂ ጥራይ ክርድኦ ይኽእል” ዝበለ ኣይዛክ ኒውተን እዩ ። ከም ሓድሽ መንግስታዊ ዕዮ ምናኔ ኣብ ልዕሊ ዓቐን ክኸውን እዩ ግን ብሓቂ ነባሪ ለውጢ ክፈጥሩ እንተደልዮም ሽዑ ንሳቶም እውን ምዝሕሓልን ብዛዕባ እቲ ዝወርስዎ ጸገማት ዝዓሞቐ ርድኢት ምድላይን ከድልዮም እዩ። ሽዑ ኣፕል ካብ ገረብ ወዲቓ ብሓቂ ንቤት ኣልቦነት ንሓዋሩ ከመይ ጌርና ከም እንውድኦ ከርእዮም ይኽእል እዩ።
